Google alternatifi mahremiyet dostu arama motorları

Bundan 10 yıl önce takma isimlerimiz ile webde gezer, mahremiyet endişeleri duymazdık. İnternet gölgemizin yansıdığı bir duvar gibiydi. Bugün ise karşımızdaki dev bir ayna. Bizi bizden daha çok tanıyan sistemler herşeyimizi biliyor ve kaydediyor.

Hiçbir ücret almadan milyarlarca kişiye hizmet vermek ve üzerine kara geçmek kolay iş değil. Değirmenin suyu kişiye özel reklamcılıktan geliyor. Sadece size özel, gerçekten ilgilenebileceğiniz bir ürünün reklamını göstermek için ise önce sizi tanımak lazım. Buda ancak sizi analiz ve takip etmekle mümkün.

Bu takip büyük bir operasyon. Çeşitli kolları ve teknik detayları var. Ama sistemi besleyen önemli kaynaklardan biri de yaptığımız aramalar.

Arama motorları, profile dayalı reklamcılık (ve diğer amaçlar) nedeniyle tüm aramaları kayıt altına alıyor. Sizin profil bilgilerinizi oluşturuyor biliniyorsa gerçek kimliğinizle birleştiriyor. Ardından reklamcılık ve diğer şekillerde kazanca çevriliyor.

Sonuç sistem sahiplerini zengin ederken, kullanıcılara problem/risk/korku olarak geri dönebiliyor; süzgeç baloncuğu, kişiye özel fiyatlar, devlet talepleri, tepenizde duran bir göz

Takip sistemlerinin tamamen dışına çıkmak pek te mümkün değil. Ama en azından sızıntıyı azaltmak mümkün. Mesela arama motorunuzu değiştirip daha mahremiyet dostu alternatiflere yönelebilirsiniz.

Pek çok insan 2013 yılında patlak veren NSA Prism skandalından sonra öyle yaptı. Sizin de niyetiniz buysa, işte size altın değerindeki 4 Google/Bing/Yahoo alternatifi anonim arama motoru.

Disconnect

Disconnect, internetteki 3. parti takip mekanizmalarını durduran tarayıcı eklentileri üreten bir firma. Son dönemde çalışma alanını genişletti ve arama motorları ve mobil cihazlar için yeni mahremiyet araçları geliştirdi.

(Firmaya büyük bir teşekkür çünkü bu alanda çalışmak kolay değil, Mesela firmanın geliştirdiği Disconnect Mobile, Google tarafından banlandı ve Google Play’den kaldırıldı. Soru şu; milyar dolarlık reklam piyasasının karşısında durmak ne ister?)

Konumuza gelirsek; Disconnect, bir arama motoru hizmeti sunmuyor. Google, Bing, Yahoo, DuckDuckGo ve Blekko için bir tür proksi hizmeti sunuyor. Aramayı uzak bir makinada gerçekleştirerek, sonucu size döndürüyor. Böylece arama motorlarının sizi profillemesine, takip etmesine imkan kalmıyor. Yöntem, arama kelimelerinizi internet servis sağlayıcınızdan da saklıyor.

Disconnect Search. Hizmeti web üzerinden kullanabiliyor, tarayıcılarımıza ve mobil cihazlarımıza yükleyebiliyoruz.

Disconnect Search. Hizmeti web üzerinden kullanabiliyor, tarayıcılarımıza ve mobil cihazlarımıza yükleyebiliyoruz.

DuckDuckGo

DuckDuckGo, en popüler mahremiyet dostu arama motoru. Dünyada en çok ziyaret edilen ilk 800 sitenin içinde. (ABD’de ilk 400’de, güncel rakamlar için) 100den fazla kaynaktan derlediği sonuçları döndürüyor. Cevap kalitesi Google ile yakın. Arayüz ayarlar bölümünden müthiş derecede özelleştirilebiliyor. Firma Anti-Google olarak ta tanınıyor.

DuckDuckGo arama motoru. Hizmeti web üzerinden kullanıp, tarayıcılarımıza ve mobil cihazlarımıza yükleyebiliyoruz.

DuckDuckGo arama motoru. Hizmeti web üzerinden kullanıp, tarayıcılarımıza ve mobil cihazlarımıza yükleyebiliyoruz.

DuckDuckGo, 2007 yılında bir fikir olarak ortaya çıkmış, 2008 yılında hayata geçmiş. 2009 yılında bir Reddit sohbeti sırasında arama sonuçlarının çok kişisel olduğu ve kaydedilmemesi gerektiğine karar verilmiş. Site, 2012 başında günlük 1 milyon aramaya ulaşmış. 2013 yılındaki NSA, PRISM skandalı(ları) ardından kullanıcı sayısı sürekli katlanarak artmış. DuckDuckGo’nun 2014 başında 5 milyon arama/gün sayısına eriştiğini biliyoruz. (Daha fazlası)

Bu rakamlar, 2013 yılı için 6 milyar/gün arama yaptıran Google’a göre oldukça düşük kalabilir. (Bknz: 1, 2) Ama mahremiyet korkularının artması ile geçen yıldan itibaren firmanın yıldızının parladığını, Apple tarafından IOS8’e eklendiğinden gelecek dönemde çok daha güzel günler göreceğini söyleyebiliriz.

DuckDuckGo’nun mahremiyet konusunda büyük bir bilinçlendirme çabası var. Hazırladığı ve ziyaret etmenizi kuvvetle önerdiğim bazı bilgilendirme sayfaları şöyle;

StartPage ve Ixquick

StartPage ve Ixquick Avrupa Gizlilik Mührü ödülüne sahip ilk ve tek arama motoru. Startpage, Google arama sonuçlarını kullanıyor. Ixquick ise 5 farklı arama motorunun cevabını analiz edip en iyi cevapları size döndürüyor.

StartPage, dünyanın en özel arama motoru! Tamamen anonim Google araması sunuyor.

StartPage, dünyanın en özel arama motoru! Tamamen anonim Google araması sunuyor.

Her iki arama motorununun arama sonuçlarını, Ixquick Proxy ile gezebiliyorsunuz. Bu harika. Çünkü IP adresiniz maskeleniyor ve siteleri gezerkende biraz daha mahremiyet elde edilebiliyor.

Firmanın hizmetleri benzerleri gibi web (1,2), tarayıcı eklentisi (1,2) ve mobil uygulamalar olarak çeşitli kanallardan kullanılabiliyor.

Ben genellikle StartPage eklentisini kullanıyorum. Diğerlerinden daha iyi olduğu için değil. Küçük bir ayrıntı yüzünden.

StartPage eklentisini Türkçe diliyle tarayıcıya eklemek mümkün. VPN kullandığımdan DuckDuckGo eklentisi yüklediğimde, bağlandığım IP numarasına göre değişik dilde sonuçlar alıyorum bu da biraz sıkıntı oluyor.

Disconnect ilk açtığınızda İngilizce dil seçeneği ile geliyor. Ardından arama sonuçlarını Türkçe olarak yerelleştirmeniz gerekiyor. (Daha tutarlı sonuçlar için) Malesef bu bilgi tarayıcı çerezi olarak saklandığından, tarayıcı geçmişinizi temizlediğinizde işlemi tekrarlamanız gerekiyor.

StartPage’in proksi gezinti özelliği rakiplerinin bir adım önünde. Ama fotoğraf arama bölümünü pek beğenmediğimden, zaman zaman fotoğraf aramalarını Disconnect/DuckDuckGo ile yapabiliyorum.

1. Profile dayalı olmayan, kişisel bilgilerinize dayanmayan ama içerik ile alakalı reklamlardan (1, 2)
2. Kullanıcıların yaptığı bağışlardan

Leave a Reply