Windows’ta kullanıcı hesapları

Windows’ta kullanıcı adınızı değiştirdiğinizde, kullanıcı klasörünüzün adı değişmiyor. Çoğu zaman farkedilmiyor bile, pek önemli olmayan bir ayrıntı. Fakat kullanıcı klasörü ile kullanıcı adınız illa aynı olsun isterseniz, yada bambaşka bir isim vermek isterseniz Windows ile biraz boğuşmanız gerek.

Bu konu ile ilgili yazı hazırlarken, aslında işi halledebilmek için tüm kullanıcı işlemlerine değinmek gerektiğini farkettim. Sonra tüm kullanıcı işlemlerini içeren bir rehber hazırladım. Eğer Windows’ta kullanıcı hesapları ile merak ettiğiniz birşey varsa, burada muhakkak bulabilirsiniz.

Kullanıcı hesabı nedir, ne işe yarar?

Birden fazla kullanıcının tek bir bilgisayarı kendi özelleştirmeleri ile kullanabilmesini sağlayan altyapıdır. Bilgisayarı kullanacak herkes, kendisi için yeni bir kullanıcı hesabı oluşturur ve bilgisayarda istediği özelleştirmeleri yapar.

Bu özelleştirmeler, masaüstü arka planı, tema, hesap resmi, uygulamalar vb. olabilir. Her bir kullanıcının kendine özel Belgeler/Müzikler/Resimler/Videolar klasörü bulunur. Bu şekilde kullanıcılar, ortak bir bilgisayarda kendi kişisel Windows deneyimi elde edebilir.

Bildiğiniz gibi Windows kurulum esnasında, kullanıcı oluşturmamızı ister. Bu sistemde tanımlanan ilk kullanıcı hesabıdır. Ardından istenirse ek hesaplar oluşturulabilir.

Her bir hesap Windows üzerinde farklı yetki düzeylerine sahip olabilir. Windows’ta 3 farklı yetki düzeyinde kullanıcı hesabı oluşturabilirsiniz. Bunlar;

  • Yönetici hesapları
    Bilgisayar üzerinde en yüksek düzeyde denetim sağlar. Bilgisayarı kurarken eklediğiniz kullanıcı yönetici yetkilerine sahiptir.
    Bilgisayar yöneticileri, program kurup kaldırabilir, sistemde istediği her türlü değişikliği gerçekleştirebilir.
    (Bu nedenle çocuklar yada güvenilir olmayan kullanıcılar’a yönetici yetkisi vermek tehlikeli sonuçlar doğurabilir.)

  • Standart hesaplar
    Standart yetkilendirmeyle açılan bir kullanıcı, sistemde zararlı olabilecek pek çok etkinliği gerçekleştiremez. Genellikle gündelik kullanım içindir.

    Bu hesap, kullanıcı yetkilerini sınırladığından, birçok virüs,malware hesap altında çalışamaz. Bu nedenle bir tür güvenlik katmanı olarak ta zaman zaman kullanılabilmektedir. Uzman kullanıcılar dahi, standart hesap kullanıp, gerektiğinde yönetici hesabına geçiş yapabilir.

    Standart yetki düzeyinde, eğer sistemde birşeyleri değiştirmek isterseniz (mesela bir program kurmak isterseniz) Windows size bir uyarı gösterir ve yönetici yetkisine sahip bir hesabın şifresini girmenizi ister. Bunu yaparsanız, işleme devam edebilirsiniz. Aksi taktirde işlem tamamlanmaz.

    Eğer bilgisayarınızda, ikinci bir kişi için hesap oluşturuyorsanız, Standart hesap genellikle uygun seçenektir. (Mesela misafirlerin kullanacağı ek bir hesap için biçilmiş kaftandır)

  • Çocuk hesapları
    Windows‘daki Aile Koruması ayarları ile çocuklarının bilgisayar kullanımını izlemek veya sınırlarını belirlemek isteyen ebeveynler için kullanışlıdır. (Aile Koruması hakkında daha fazla bilgi için bkz. Aile Koruması‘nı kurma.)

Windows’ta kullanıcı hesapları nasıl yönetilir?

Windows’ta hesap oluşturmak ve yönetmek için birkaç basit adım yeterli. Genellikle yapmak isteyecekleriniz şunlar olacak;

  • Windows’a yeni kullanıcı hesabı nasıl eklenir?
  • Windows’ta hesap adı nasıl değiştirilir?
  • Windows’ta hesap parolası/şifresi nasıl oluşturulur, kaldırılır, değiştirilir?
  • Windows’ta kullanıcı hesabı nasıl silinir?

Bu sorunların cevaplarını ve hesap yönetimini adım adım anlatan rehber burada;

(Not: Sisteme yeni bir kullanıcı eklemek, kullanıcı kaldırmak, kullanıcı adını değiştirmek sadece yönetici hesaplarından yapılabilir.)

Kullanıcı hesaplarının pratik kullanımı

Kullanıcı hesapları, pratikte birden fazla kullanıcının tek bir bilgisayarı kendi özelleştirmeleri ile kullanabilmesini sağlar.
Bu konuyu örnekle açıklamak en iyisi. Mesela “BilenDede” ve “BilenNene” isimli karakterlerimiz aynı evde ortak bir bilgisayarı kullanıyor olsun…

000036-03-13

Hesap silinir ve "Hesapları Yönet" penceresinden kaybolur.

000036-04-01-windows-81-masaustu

BilenDede'miz bilgisayarı açar ve istediği işlemleri yapar.

000036-04-02-windows-81-baslangic

... işi bittiğinde oturumunu kapatır.

000036-04-03-windows-81-oturumdan-cikiliyor

BilenDede açısından oturumun kapanması, bilgisayarın kapanması ile eştir. Fakat bilgisayar fiziki olarak kapanmaz, yeni bir oturum açılabilecek şekilde hazırda bekler.

000036-04-04

Hazırda bekleme konumundan mouse yada klavye hareketi ile çıkılabilir.

000036-04-05-windows-81-login

Windows, uyandıktan sonra kayıtlı kullanıcıları listeler ve kullanıcının oturum açmasını bekler.

Bu sefer BilenNene bilgisayarın başına geçsin. Kendi hesabına tıklasın...

000036-04-06-windows-81-hosgeldiniz

... ve oturum açılsın.

000036-04-07

BilenNene kendi hesabı ile bilgisayarı istediği gibi kullanabilir. Kullanıcısı için istediği özelleştirmeleri yapabilir.

Göreceğiniz üzere, masaüstü arka planı ve tema tamamen BilenDede hesabından farklıdır. Kullanıcılar birbirinden tamamen bağımsız olarak istedikleri özelleştirmeleri yapabilir, hesabını kişiselleştirebilir.

000036-04-08-windows-81-oturumu-kapat

BilenNene işi bittiğinde oturumunu kapatabilir.

000036-04-09-windows-81-ctrl-alt-del

Oturumu kapatmak için Ctrl+Alt+Del tuşları kullanılabilir.

000036-04-10-windows-81-hizli-kullanici-gecisi

Bazen bilgisayarı "BilenNene" kullanırken "BilenDede" kendi hesabında birşeye bakmak isteyebilir.

Bu durumda "BilenNene", halen sürdürdüğü çalışmaları olduğundan oturumunu kapatmak istemeyecektir.

Windows'un bu durum için geliştirdiği çözüm hızlı kullanıcı geçişidir. Hızlı kullanıcı geçişi yaparak, bir oturumu kapatmadan bir diğerine geçiş yapılabilir.

Mesela örneğimizde BilenNene, "BilenDede" hesabının üzerine tıklayarak hızlıca "BilenDede" hesabını yükleyebilir.

000036-04-11

Ardından "BilenDede" oturumu açılacaktır.

000036-04-12

"BilenDede" işini bitirdikten sonra, kendi oturumunu kapatabilir. Yada oturumunu daha sonra kullanmak üzere açık bırakıp BilenNene oturumuna geçiş yapabilir.

000036-04-13

Ancak bilgisayarı kapatmak isterse dikkatli olmalıdır. Halen BilenNene hesabı açık olduğundan, oturumdaki kaydedilmemiş veriler kaybedilebilir.

000036-04-14-windows-81-kilit-ekrani

Tüm bu kullanıcı geçişlerinde, hesaplar parola ile korunuyorsa Windows size parola soracaktır. Bu nedenle kullanıcılar arası değişimler güvenlidir.

Kullanıcı hesaplarına ilişkin daha fazla şey…

Windows, oluşturduğunuz her bir hesap için “C:Users” klasöründe yeni bir kullanıcı klasörü (profil klasörü olarak ta bilinir) oluşturur. Bu klasörün adı, kullanıcı adınız ile aynıdır ve hesabınıza ilişkin bilgiler saklanır.

Windows’ta kullanıcı adını değiştirirseniz, kullanıcı klasörünüzün adı değişmez ve eski isim kullanılmaya devam edilir. Eğer klasörün adını değiştirmek isterseniz, biraz vaktinizi alacak bir yöntem ile konu halledilebilir.

Burada adım adım bu yöntemi anlatacağım. Tüm kullanıcı işlemlerini yukarıda anlattığımdan, burada ayrıca görsel bir rehber kullanmadım.

(Dikkat! Profil klasörü özel statüdedir ve registry’de tanımlıdır. Her zamanki şekilde yeniden adlandırırsanız, Windows registry’de kayıtlı olan klasörü diskte bulamaz ve geçici bir profil klasörü yaratır. Aşağıdaki yönteme bu nedenle ihtiyaç duyuyoruz.)

1- Sistemde yeni bir kullanıcı hesabı oluşturun. Kullanıcıya admin/yönetici yetkileri verin.
(Yeni oluşturduğunu kullanıcı adınızın X olduğunu varsayıyorum.)
2- Kendi hesabınızın oturumunu kapatın. Yeni oluşturduğunuz X hesabıyla oturum açın.
3- C:Kullanıcılar (yada C:Users) klasörünü açın ve içindeki A klasörünün adını B olarak değiştirin.
(A eski kullanıcı adınızı, B yeni kullanıcı adınızı simgeliyor)
(Burada isterseniz kullanıcı adınızdan bambaşka bir klasör ismi de kullanabilirsiniz)
4- Arama ve değiştirme yeteneği olan bir registry yazılımı ile tüm registry’yi taratın. Registry’de yer alan eski klasörünüzün yoluna ait tüm kayıtları yeni klasörünüzün yolu ile değiştirin.
(C:UsersA metnini aratıp C:UsersB metni ile değiştirmeniz gerekiyor)
(A eski kullanıcı klasörünün adını, B yeni kullanıcı klasörünün adını simgeliyor)
Bu iş için kullanabileceğiniz programlar: jv16 PowerTools (önerilir), Registry Toolkit, Registry Replacer, Replace Registry Values Tool (Ücretsiz)
5- Sistemi baştan başlatın.
6- X hesabındaki oturumunuzu kapatın ve kendi hesabınızla oturum açın. İşlem tamamlandı. Artık Windows profil/kullanıcı klasörü olarak yeni atadığımız klasörü kullanacak. İsterseniz bu iş için oluşturduğumuz yardımcı X hesabını sisteminizden silebilirsiniz.

Pek kullanımına rastlanmaz ama, kullanıcı klasörünüzün adını keyfi olarak değiştirmek istediğinizde de aynı yöntemi kullanabilirsiniz. Bu işlemi yapmak için illa Windows kullanıcı adınızı değiştirmiş olmanız gerekmez.

Windows’ta oluşturduğunuz kullanıcılara ait tüm bilgiler bilgisayarınızda saklanır ve hesabınızı cihazlar arası taşımak pek te kolay değildir. Yaptığınız özelleştirmeleri bir başka cihazda (yada format attıktan sonra kendi cihazınızda) tekrar sıfırdan yapmanız gerekir.

Windows 8 ile gelen Microsoft hesabı, bu duruma verimli bir çözüm sunuyor. Hesabınıza ait özelleştirmeleri Microsoft sunucularına yüklüyor ve gerektiğinde tekrar kolayca kullanabilmenizi sağlıyor.

Bir Microsoft hesabıyla birden fazla cihazda aynı özelleştirmeleri kullanmanız da mümkün. Bunun için tek yapmanız gereken, hesap açarken email adresinizi kullanmak.

Eğer kullanıcı hesabınızı lokal bir hesap olarak değil de Microsoft hesabı ile oluşturursanız (yada lokal hesabınızı Microsoft hesabına çevirirseniz);

  • Windows Mağazası’ndan uygulama indirebilir,
  • Tüm önemli verilerinizi ve dosyalarınızı ücretsiz bulut depolama alanını kullanarak yedekleyebilir,
  • Hesabınıza ait her şeyi (fotoğraflar, arkadaşlar, oyunlar, ayarlar, müzikler ve diğerleri) güncel ve eşitlenmiş halde tüm cihazlarınızda kullanabilirsiniz.

Microsoft hesabı hali hazırda pek tercih edilmiyor. Yeterince kullanışlı olmaması yada eski alışkanlıklar bunun sebebi olabilir ama zamanla hem yetenekleri hem de kullanım oranı artacaktır.

Eğer bu hesap biçimi hakkında daha fazla bilgi isterseniz, Microsoft’un hazırladığı bu sayfa kafanızdaki tüm soruların cevabı olabilir.

One Response

  1. Batıkan Doğan February 4, 2015

Leave a Reply